W sytuacjach gdy jedno z rodziców nie interesuje się sprawami własnego dziecka bądź przez dłuższy czas nie utrzymuje z nim kontaktu zasadne może być pozbawienie takiej osoby władzy rodzicielskiej.

Może to wynikać zarówno z przyczyn zawinionych, które należy oceniać jako naganne wykonywanie obowiązków rodzicielskich, jak również z sytuacji obiektywnych gdy jeden z rodziców nie wykonuje władzy rodzicielskiej z uwagi na zamieszkiwanie za granicą bądź też chorobę, która uniemożliwia wykonywanie władzy rodzicielskiej. Chodzi tu o sytuacje, które nie pozwalają wykonywania władzy rodzicielskiej choćby w ograniczonym zakresie do najważniejszych spraw dziecka.

Przyczyną pozbawienie władzy rodzicielskiej może być też jej nadużywanie przez rodziców lub rażące zaniedbywanie obowiązków rodzicielskich wobec dziecka.

W razie przemijającej przeszkody w wykonywaniu władzy rodzicielskiej Sąd opiekuńczy może orzec jej zawieszenie, które będzie uchylone gdy odpadnie przyczyna jego ustanowienia.

Najbardziej jaskrawą sytuacją pozbawienia władzy rodzicielskiej jest popełnienie umyślnego czynu zabronionego na szkodę dziecka, które często łączy się z zakazem zbliżania do dziecka, co implikuje niemożliwość wykonywania władzy rodzicielskiej. Nie wywołuje takiego skutku popełnienie przestępstwa na szkodę drugiego z rodziców, gdzie w tego typu sytuacjach zakaz zbliżania i kontaktowania ograniczony jest zazwyczaj do sytuacji związanymi ze sprawami wspólnych dzieci.

Sądy zazwyczaj postępują dwustopniowo, w pierwszej kolejności ograniczają władzę rodzicielską danego rodzica, aby w ten sposób dać możliwość do zrewidowania swojego postępowania, a w przypadku braku zmiany w kolejnym postępowaniu następuje pozbawienie władzy rodzicielskiej. Choć w sytuacjach ewidentnego braku wykonywania władzy rodzicielskiej pozbawienie władzy rodzicielskiej następuje od razu.

Zdarzają się sytuacje, że rodzic tak dalece nie interesuje się dzieckiem, że zgadza się z pozbawieniem go władzy rodzicielskiej. Jeśli jednak pojawia się spór w powyższej kwestii, a sprawa nie jest z katalogu ewidentnych niezbędne jest zasięgnięcie Opinii Zespołu Specjalistów Sądowych, którzy zbadają czy zachodzą przesłanki do pozbawienia władzy rodzicielskiej danego rodzica i czy takie orzeczenie będzie zbieżne z jego dobrem.

Nawet jeśli zostaliśmy pozbawieni władzy rodzicielskiej to jeśli ustaną przesłanki, które legły u podstaw orzeczenia możemy starać się o przywrócenie władzy rodzicielskiej np. powróciliśmy zza granicy i mieszkamy nieopodal dziecka, z którym na bieżąco utrzymujemy kontakt.